Μελτέμι: τι είναι, πότε φυσάει και τι σημαίνει για τις διακοπές στη Νάξο
Το μελτέμι είναι ο δυνατός, ξηρός βοριάς του Αιγαίου, ο άνεμος που σημαδεύει κάθε καλοκαίρι στη Νάξο. Κάνει τις πιο ζεστές μέρες υποφερτές, καθαρίζει τον ουρανό σε βαθύ μπλε και φέρνει kitesurfers από όλη την Ευρώπη στη Μικρή Βίγλα, μπορεί όμως να κάνει τη θάλασσα φουρτουνιασμένη και να καθυστερήσει τα πλοία. Σε αυτόν τον οδηγό θα δείτε τι είναι το μελτέμι, πότε φυσάει, πόσο δυνατό γίνεται και πώς να οργανώσετε τις μέρες σας στην παραλία.
Με μια ματιά
- Το μελτέμι, που οι αρχαίοι Έλληνες ονόμαζαν ετησίες, είναι ξηρός βόρειος άνεμος που πνέει στο Αιγαίο περίπου από τα μέσα Μαΐου ως τα μέσα Σεπτεμβρίου.
- Είναι πιο δυνατό το απόγευμα και συχνά πέφτει τη νύχτα, αλλά μπορεί να φυσάει και για αρκετές μέρες χωρίς διακοπή.
- Στις πιο δυνατές μέρες φτάνει τα 7 με 8 μποφόρ, κάτι που μπορεί να σταματήσει τα μικρά σκάφη και να καθυστερήσει δρομολόγια πλοίων.
- Στη Νάξο, η μέση ταχύτητα του ανέμου ανεβαίνει από περίπου 21 με 23 χλμ./ώρα τον Μάιο και τον Ιούνιο σε 28 με 29 χλμ./ώρα τον Ιούλιο και τον Αύγουστο και πέφτει γύρω στα 23 χλμ./ώρα τον Σεπτέμβριο.
Σε αυτό το άρθρο
Τι είναι το μελτέμι
Το μελτέμι (πληθυντικός μελτέμια) είναι εποχικός άνεμος του Αιγαίου. Οι αρχαίοι Έλληνες τον έλεγαν ετησίες, από τη λέξη έτος, γιατί επιστρέφει κάθε καλοκαίρι. Η σημερινή λέξη πιθανότατα πέρασε στα ελληνικά μέσω της τουρκικής, αν και το μελτέμι φυσάει συνήθως με καθαρό, ηλιόλουστο ουρανό.
Δημιουργείται από τη διαφορά πίεσης ανάμεσα σε ένα σύστημα υψηλών πιέσεων στα Βαλκάνια και ένα μεγάλο σύστημα χαμηλών πιέσεων στη Μικρά Ασία και την ανατολική Μεσόγειο. Ο αέρας που φέρνει είναι ξηρός, γι’ αυτό οι μέρες με μελτέμι είναι τόσο φωτεινές και η καλοκαιρινή ζέστη γίνεται πολύ πιο ευχάριστη.
Πότε φυσάει το μελτέμι
Η περίοδος του μελτεμιού διαρκεί περίπου από τα μέσα Μαΐου ως τα μέσα Σεπτεμβρίου, και κάποιες χρονιές οι βοριάδες συνεχίζουν ως τις αρχές Οκτωβρίου. Τον Μάιο και στις αρχές Ιουνίου εμφανίζονται συχνά πιο ελαφριοί βόρειοι άνεμοι, οι λεγόμενοι πρόδρομοι, και μετά ο αέρας δυναμώνει και κορυφώνεται τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.
Μια τυπική μέρα με μελτέμι ο αέρας σηκώνεται προς το μεσημέρι, γίνεται πιο δυνατός το απόγευμα και πέφτει το βράδυ. Κάποιες φορές όμως φυσάει για αρκετές μέρες συνεχόμενα.
Η μέση ταχύτητα του ανέμου στη Νάξο ανά μήνα δείχνει καθαρά την εικόνα:
- Μάιος: περίπου 21 χλμ./ώρα
- Ιούνιος: περίπου 23 χλμ./ώρα
- Ιούλιος: περίπου 28 χλμ./ώρα
- Αύγουστος: περίπου 29 χλμ./ώρα
- Σεπτέμβριος: περίπου 23 χλμ./ώρα
- Οκτώβριος: περίπου 23 χλμ./ώρα
Δείτε τους οδηγούς μας για τη Νάξο τον Μάιο, τη Νάξο τον Σεπτέμβριο και τη Νάξο τον Οκτώβριο για τον καιρό κάθε μήνα αναλυτικά.
Πόσο δυνατό γίνεται και από πού φυσάει
Τις περισσότερες μέρες το μελτέμι είναι ένας σταθερός, δροσερός αέρας, στις πιο δυνατές του μέρες όμως φτάνει τα 7 με 8 μποφόρ. Στο κεντρικό Αιγαίο, όπου βρίσκεται η Νάξος, φυσάει κυρίως από βόρειες διευθύνσεις, ενώ πιο νότια γυρίζει περισσότερο βορειοδυτικά.
Επειδή έρχεται με καθαρό καιρό, μπορεί να δυναμώσει χωρίς ιδιαίτερη προειδοποίηση. Οι ναυτικοί το παίρνουν στα σοβαρά, τα μικρά σκάφη συχνά μένουν στο λιμάνι τις δυνατές μέρες και κάποια δρομολόγια πλοίων μπορεί να καθυστερήσουν ή να ακυρωθούν.
Τι σημαίνει το μελτέμι για τις διακοπές σας στη Νάξο
- Πιο δροσερές μέρες: ο αέρας κόβει τη ζέστη, ειδικά τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.
- Καθαρός ουρανός: οι μέρες με μελτέμι είναι συνήθως χωρίς σύννεφα, με εξαιρετική ορατότητα προς την Πάρο και τα άλλα νησιά.
- Πιο ταραγμένη θάλασσα: οι εκτεθειμένες παραλίες μπορεί να έχουν κύμα και άμμο που σηκώνεται το απόγευμα.
- Πλοία και εκδρομές με σκάφος: τις πολύ δυνατές μέρες ελέγξτε το πλοίο σας και αφήστε μια μέρα περιθώριο πριν από μια σημαντική πτήση.
- Ιδανικό για θαλάσσια σπορ: ο σταθερός αέρας είναι ακριβώς αυτό που ψάχνουν οι kitesurfers και οι windsurfers.
Πού να κολυμπήσετε όταν φυσάει μελτέμι
Τις μέρες με αέρα, διαλέξτε μια παραλία προστατευμένη από τον βοριά. Στη νοτιοδυτική ακτή κοντά στη Μικρή Βίγλα, το Πυργάκι βρίσκεται σε κόλπο προστατευμένο από τους βόρειους ανέμους, ενώ καλή επιλογή είναι και οι μικροί κολπίσκοι του Αλυκού με τους κέδρους.
Μεγάλες ανοιχτές παραλίες, όπως το Καστράκι και ο Όρκος, είναι πιο εκτεθειμένες, οπότε είναι καλύτερες τις μέρες χωρίς αέρα ή νωρίς το πρωί. Στην παραλία Μικρή Βίγλα, ο ρηχός βόρειος κόλπος είναι υπέροχος για πρωινό μπάνιο και, όταν δυναμώνει ο αέρας, γίνεται η ζώνη του kitesurf και του windsurf.
Το μελτέμι και το kitesurf στη Μικρή Βίγλα
Για τους kitesurfers και τους windsurfers, το μελτέμι είναι ο βασικός λόγος του ταξιδιού. Η Μικρή Βίγλα είναι από τα πιο γνωστά σημεία για θαλάσσια σπορ με άνεμο στην Ελλάδα, γιατί ο καλοκαιρινός αέρας είναι σταθερός και ο βόρειος κόλπος έχει ρηχά, επίπεδα νερά που ταιριάζουν και σε αρχάριους και σε έμπειρους. Οι σχολές και τα κέντρα ενοικίασης βρίσκονται πάνω στην παραλία. Ο οδηγός μας για kitesurf και windsurf εξηγεί το σημείο, τις σχολές και μια ρεαλιστική εβδομάδα με sessions.
Συμβουλές για μια μέρα με αέρα
- Δείτε την πρόγνωση του ανέμου από το προηγούμενο βράδυ και διαλέξτε παραλία ανάλογα.
- Κολυμπήστε το πρωί, πριν δυναμώσει ο αέρας.
- Πάρτε ένα αντιανεμικό για το βράδυ και για τις εκδρομές με σκάφος.
- Στερεώστε καλά την ομπρέλα ή χρησιμοποιήστε τη φυσική σκιά των κέδρων στο Αλυκό και στο Πυργάκι.
- Αφήστε μια ευέλικτη μέρα στο πρόγραμμά σας για τα πλοία, ειδικά τον Αύγουστο.
Συχνές ερωτήσεις για το μελτέμι
Τι είναι το μελτέμι;
Το μελτέμι είναι δυνατός, ξηρός βόρειος άνεμος που φυσάει στο Αιγαίο το καλοκαίρι. Οι αρχαίοι Έλληνες τον έλεγαν ετησίες, γιατί επιστρέφει κάθε χρόνο.
Πότε φυσάει το μελτέμι;
Περίπου από τα μέσα Μαΐου ως τα μέσα Σεπτεμβρίου, με κορύφωση τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Συνήθως είναι πιο δυνατό το απόγευμα και πιο ήπιο τη νύχτα.
Πόσα μποφόρ φτάνει το μελτέμι;
Συχνά είναι ένας δροσερός αέρας, αλλά στις πιο δυνατές μέρες φτάνει τα 7 με 8 μποφόρ, κάτι που επηρεάζει τα μικρά σκάφη και τα πλοία.
Πού να κολυμπήσω στη Νάξο όταν φυσάει μελτέμι;
Διαλέξτε παραλίες προστατευμένες από τον βοριά, όπως το Πυργάκι και οι κολπίσκοι του Αλυκού στη νοτιοδυτική ακτή, και κολυμπήστε νωρίς το πρωί, πριν δυναμώσει ο αέρας.
Πηγές
Από την ομάδα των Studios Kontos, Μικρή Βίγλα, Νάξος. Γράφουμε για όσα ζούμε κάθε μέρα στο νησί.
